Nieuws

Medic: Hepatitis B-virussen zijn een tikkende tijdbom

Medic: Hepatitis B-virussen zijn een tikkende tijdbom


We are searching data for your request:

Forums and discussions:
Manuals and reference books:
Data from registers:
Wait the end of the search in all databases.
Upon completion, a link will appear to access the found materials.

Hepatitis B-virussen zijn bijzonder efficiënt dankzij een speciaal mechanisme
Infecties met hepatitis B-virussen zijn een soort tikkende tijdbom, die alleen al in Duitsland ongeveer 440.000 mensen treft, volgens het gezamenlijke persbericht van het Duitse kankeronderzoekscentrum (DKFZ) en het universiteitsziekenhuis van Heidelberg. In een recent onderzoek konden onderzoekers een voorheen onbekend infectiemechanisme identificeren.

In een gezamenlijke studie ontdekten onderzoekers van de DKFZ en het Centrum voor Infectiologie van het Universitair Ziekenhuis van Heidelberg een volledig nieuw rijpingsmechanisme waarmee het hepatitis B-virus de efficiëntie van zijn infectie verhoogt. "Meestal verbergt het virus zich lange tijd in de levercellen, wat vaak leidt tot cirrose en leverkanker", aldus de DKFZ. Wereldwijd zijn ongeveer 230 miljoen mensen besmet met het hepatitis B-virus (HBV).

Hoge efficiëntie van het hepatitis B-virus
Voor een infectie van de cellen moeten virussen eerst binden aan speciale receptoreiwitten op het celoppervlak, waarbij het hepatitis B-virus met een deel van zijn 'L-eiwit' in de virusomhulling bindt aan heparansulfaltproteoglycanen (HSPG) op de levercellen Onderzoekers. Vervolgens wordt het opgenomen in de cel en begint het zich daar te vermenigvuldigen. "De efficiëntie waarmee het hepatitis B-virus cellen infecteert, is enkele orden van grootte hoger dan die van de meeste andere virussen", benadrukt Stefan Seitz, eerste auteur van de huidige studie, actief bij het Centrum voor Infectiologie, Moleculaire Virologie, het Heidelberg Universitair Ziekenhuis en ben DKFZ.

Levercellen zijn specifiek gericht
Volgens de onderzoekers infecteren de hepatitis B-virussen "zeer specifieke levercellen", wat relatief verrassend is omdat het HSPG-molecuul, dat dient als receptor voor het virus, op vrijwel alle celtypen in het menselijk lichaam voorkomt. Eigenlijk lijkt de HSPG een uiterst ongunstige receptor "voor een virus dat een orgaan moet bereiken dat ver verwijderd is van de toegangspoort tot het lichaam", zegt eerste auteur Seitz. De wetenschappers hebben deze tegenstelling onderzocht in hun huidige studie.

De onderzoekers hielpen 'twee recent ontdekte geheimen van het virus', meldt de DKFZ. Ten eerste hebben nieuwe elektronenmicrofoto's van het hepatitis B-virus duidelijk gemaakt 'dat de ziekteverwekker voorkomt in twee verschillende varianten die er anders uitzien'. Ten tweede kan het L-eiwit in de virusomhulling ook twee verschillende vormen aannemen. Het gedeelte dat aan de receptor op de levercel bindt, wordt in het ene geval in het virusdeeltje en in het andere geval naar buiten gericht. Alleen de uiterlijke vorm stelt het virus echter in staat om levercellen te infecteren.

Verschillende vormen van het hepatitis B-virus
Het onderzoeksteam onder leiding van Stefan Seitz onderzocht in hoeverre er een verband is tussen de twee nieuwe waarnemingen. Hun hypothese: hepatitis B-virussen veranderen van vorm omdat ze de oriëntatie van het L-eiwit veranderen. Om de theorie te testen, hebben de wetenschappers 'een biochemische test opgesteld waarmee ze de volwassen variant B die aan HSPG bindt, kunnen onderscheiden van de onvolwassen variant N die niet aan HSPG bindt'. In de daaropvolgende analyse werd duidelijk dat "Dat bijna alle virussen de cellen in de onvolwassen staat (N) achterlaten en vervolgens spontaan transformeren in de volwassen, bindende (B) vorm door het receptorbindende gedeelte van het L-eiwit binnenstebuiten te keren."

Langzame conversie van de virussen
De onderzoekers constateerden ook dat de rijping van het N-type tot het infectieuze B-type virus een langzaam proces is. Dit heeft een doorslaggevende invloed op het verloop van de infectie. Bij muizen konden de wetenschappers bewijzen dat na de injectie van een klein aantal virussen de B-type virussen grotendeels vast kwamen te zitten in andere weefsels, terwijl de N-type virussen hun doelorgaan, de lever, in grote aantallen bereikten en daar - na conversie naar de B-vorm - de levercellen geïnfecteerd. Het 'langzame veranderingsproces lijkt de effectiviteit van de hepatitis-infectie te vergroten', meldt de DKFZ. Het kan ook verklaren waarom zelfs kleine hoeveelheden virus levercellen op een zeer specifieke manier infecteren, hoewel HSPG-receptoren wijdverspreid zijn in het lichaam.

Elegant mechanisme van een viraal rijpingsproces
In de onvolwassen vorm zijn de hepatits B-virussen inactief en kunnen daarom constant met de bloedbaan zwemmen totdat ze de lever bereiken, aldus de DKFZ. Hier worden ze uiteindelijk gestopt en zodra er een verandering in de volwassen B-vorm optreedt, beginnen ze de levercellen te infecteren. "Dit is een tot nu toe onbekend en zeer elegant mechanisme voor een viraal rijpingsproces dat fundamenteel verschilt van alle eerder beschreven", benadrukt Ralf Bartenschlager, hoofd van de onderzoeksafdelingen van het Centrum voor Infectiologie, Moleculaire Virologie van het Heidelberg Universitair Ziekenhuis en van de DKFZ.

Kleine tikkende tijdbommen
Volgens Ralf Bartenschlager maakte de huidige studie ook duidelijk dat de hepatitis B-virussen geen starre, onbeweeglijke objecten zijn, maar zeer mobiele miniatuurmachines met een nauwkeurig draaiend uurwerk. 'Eigenlijk zijn dit kleine tikkende tijdbommen die plotseling moleculaire enterhaken naar buiten gooien om hun doelwitcellen te infecteren', waarschuwt hij de expert. De onderzoekers concluderen dat het ontdekte mechanisme ook een nieuw doelwit biedt voor medicatie. 'Je zou stoffen kunnen ontwikkelen die het virus in een onvolwassen, niet-infectieuze staat blokkeren', zegt Seitz. Volgens de auteur van de studie zouden dergelijke remmers 'de therapie van chronische hepatitis B kunnen ondersteunen, die nog steeds ongeneeslijk is en een veelvoorkomende oorzaak van leverkanker is'.

Kankerrisico aanzienlijk verminderd?
In een volgende stap zijn de onderzoekers van plan het moleculaire mechanisme dat ten grondslag ligt aan het rijpingsproces te ontcijferen en manieren te vinden waarop het kan worden geremd. "Als we erin slagen de chronische hepatitis B-virusinfectie te onderbreken en het virus te elimineren, kunnen we het risico op kanker door geïnfecteerde mensen drastisch verminderen", benadrukt Ralf Bartenschlager in het gezamenlijke persbericht van de DKFZ en het Heidelberg Universitair Ziekenhuis. (fp)

Auteur en broninformatie


Video: Hepatitis B Infographic NL (Augustus 2022).